Kandela

(iti daydi Lola Rowena)

Tunggal mailiwka, mangsindiak iti kandela:

Kasaoka babaen ti dila ti apuy ti kandela

A natibker ti takderna a kas idi kenka,

Iti napayos a kristal a kas iti daydi ar-aramatem

A mabalin a kandelabra ken mabalin met a plorera,

Kas met kenka— mangiggem iti silaw, ken sabsabong.

Iti laksid dagiti balikas, namnamaek a maawatannak:

Diakon sumarita a mangyebkas iti panunot ken rikna,

Ta ad-adayon ti ‘yanmo ngem ti kauneg ti saem

Ti diak pannakapakada kenka ditoy mortal a daga.

Babaen ti silaw ti kandela lumag-an daytoy rikna:

Lengguahe ti talna a makisao iti kararua.

Tunggal mailiwka, mangsindiak iti kandela:

Ket saanakon nga aglua, nupay aglua ti kandela.

--JUNLEY L. LAZAGA

Tagudin, Ilocos Sur / UP Baguio

(Naipablaak iti Bannawag, Nobiembre 5, 2012 a bilang.)

Dila

(binatog para ken ni I.D.)

iti kaltaang ti rabii iti kinaubingmo, matmatmatak

ti talna ti turogmo iti sibay ni inam, pasaray agkak

ti lulonam, kuldingek saggaysa ramramay ti imam,

kamakamek nga angsen ti sennaay a bulosam—

bareng maawatak uray beddal a panagsaritam:

ta diak met ammo no inka met maaw-awatan

yeb-ebkasko iti nadumaduma a sao, wenno saan,

ipatpatarusko iti arakup a pangibuybuyogan

iti ganatko a mangngegan ti nakemmo nabaliksan.

maigapu, aya, ngata iti tulbek a namulmolam,

wenno lapis ken bolpen a diniladilaam,

nakalapped kad’ dagiti kinagkagatmo a libromi ken inam?

iti tagtagainepmo agsasaoka kad’ nga agbalbalikas ngatan?

kasanot’ kaadalem— iti turog— ti dila ti talna a matarusan?

--JUNLEY L. LAZAGA

U.P. Baguio, Baguio City / Tagudin, Ilocos Sur

(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 18, 2012 a bilang.)

Panangilasat iti Daniw

(ken ni Iñigo Daniw)

iti pannakaumam ngata

iti paboritom a buybuyaen a sandi a mangaywan kenka

kalpasan ti panangaldawtayo ken panagsusom pay ken ni inam,

agbalibaliktadka

a mangisansaning-i iti di agbalikas a kiddawmo

kaniak a di pay laeng nasanay iti bokabulario ti lengguahem:

dikan makatalna

ket dandani la umulogkan manipud iti katre

ken agkaradap nga umay kumarayo,

 apaman a nakitanak

ket timmakder, immaddangkan ken inyawatmo

dagiti takiagmo…

nakaawat ngatan ‘toy nakapuy a makatarus

 kunam ngata bayat a kimmawiwitka

 sakbay nga innak inagkan dagiti agbabasan a matam;

ket iti bara ti arakup, ray-aw ti garaw, sam-it ti arek-ek,

dagsen ti namsek a pakabuklam, nawatwatak

a nakaanges iti sang-awmo a pul-oy ti ubbog,

limmag-an met a namimpinsan iti dumagdagsen a matak

 ken ti kumapkapuy nga utek nga agpatnag-agmalem

iti panangrisut iti kinarikut dagiti balikas―

balikas iti lengguahe a maisurat, sao dagiti nataengan,

 saan a kas iti panangyebkasmo

 iti di mayurit nga ay-ayamem laeng a kinapudno…

addaak pay laeng iti “dungdungnguenkanto unay-unay”

a kas man laeng dinanggayam nga indayyeng

iti adayo nga umno a tono ngem iti sintunado a lallayko,

kasla man la binabalawnakon

maipanggep iti “indayonenkanto iti sinamay

(tultulodenkanto iti naalumamay)”

ta sipud pay ket dagitoy takiag

ken parparagpagko met laeng ti inka ipampamuspusan

a pakairidepan inton “pagammuan, inkanto mailibay”

 ket kabayatan ti “annay… annay…”

numan pay makariknaak sa metten iti sagubanit

iti panagpatpatubok iti uban no di ket talagan a lumakay…

ngem sakbay nga agkubboak, ken ni inam aguban,

 agessemak iti adu a dandaniw

a mailasatko koma ken mapartuat

kadagiti nagbabaetan ti duayya ken panangilili,

 saklot ken panangay-ayo,

 ubba ken panangray-aw:

urnongek dagitoy a bisil

iti kabakiran ti sapsapulen a kinapudno,

bareng addanto met ulit-ulitek nga ikeddeng

a mangparnuay iti babassit nga allon

 iti rabaw ti dan-aw

 iti matarusakto ngatan a lubong ti biag.

--JUNLEY L. LAZAGA

Tagudin, Ilocos Sur / UP Baguio, Baguio City

(Naipablaak iti Bannawag, Marso 5, 2012 a bilang.)

Panagipatarus, Para ken ni J

Iti nagadu a nagsupadianta,

Uray iti panagipatarus kadagiti balikas

Paggidiatan, mapagapaanta:

Iti daytoy a relasion,

nakunak kenka,

pudno a kasapulan ti agdaliasat

iti saan laeng a dua a karayan!

Saan a gapu iti panagduadua

wenno panagdudua

ngem gapu ta taaw amin

dagiti nagbaetanta

nga ugali, aramid, kapanunotan,

pammati, ar-arapaap

ken, nangruna unay, pagsasao—

taawda dagiti agsupadi

a nakayanakanta a kultura ken dila,

ket taaw ngarud ti yal-alista

tunggal agpatangta.

Ket uray kadagiti kanito

nga awanan-panagsao

agpimpinnatarusta latta:

mata ken mata,

barukong ken barukong,

dila ken dila,

tapno malapdan

iti panagbeddabeddal,

panagkebbakebba,

panaglidem panagkita;

Ngem iti kastoy a gundaway

mapukaw dagiti nawatiwat a karayan

a paglasatan dagiti balikas,

ta aginnakkub dagiti agsumbangir

a baybay iti lubongta

nga agbettak iti katan-okan

iti nagkallaysa a nakem iti dua.

Kastan, kadi, ti ayatta:

agnanayon a panagipatarus

kadagiti nagpadaanta.

--JUNLEY L. LAZAGA

Tagudin, Ilocos Sur / UP Baguio, Baguio City

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 9, 2011 a bilang.)